Tâm lý thị trường chứng khoán qua các giai đoạn

0
56
Tâm lý thị trường chứng khoán qua các giai đoạn

Nhận diện thị trường chứng khoán qua tâm lý thị trường

Để thành công trên trên thị trường chứng khoán, nhà đầu tư cần nhận thức rõ thị trường đang ở giai đoạn nào và hướng đi tiếp theo ra sao trong thời gian tới. Bài viết sau của tác giả Trịnh Xuân Sơn, Giám đốc Chiến lược thị trường của Công ty chứng khoán MB, sẽ giúp chúng ta có một cái nhìn mới và tổng quan đồng thời xác định được thị trường đang ở đâu và trong năm 2013 sẽ như thế nào?Về biểu hiện tâm lý:

Nhận diện thị trường chứng khoán qua tâm lý thị trường

Về mặt lịch sử:

Tâm lý bầy đàn và hành vi bầy đàn đã được sử dụng để mô tả hành vi con người từ khi loài người bắt đầu hình thành các bộ lạc, di trú theo nhóm, và cùng nhau trồng trọt hay buôn bán. Ý tưởng về một “suy nghĩ theo nhóm” hoặc “hành vi đám đông” lần đầu tiên được nhà tâm lý học xã hội Pháp Gabriel tarde và Gustave Le Bon đưa ra vào thế kỷ 19. Cho đến nay, những nghiên cứu về Tâm lý đám đông hay Tâm lý bầy đàn vẫn có vai trò rất lớn trong thực tiễn cuộc sống cũng như những ứng dụng của nó trong chính trị và xã hội.

Theo định nghĩa từ Wikipedia:Tâm lý bầy đàn hay tâm lý đám đông là sự mô tả cách một số người bị ảnh hưởng bởi các người thân cận của họ thông qua những hành vi nhất định, theo xu hướng, và/hoặc theo những điểm tựa.

Tâm lý bầy đàn xuất hiện trong nhiều ngành, lĩnh vực trong xã hội và tác động rất lớn đến hoạt động đời sống đối với những đám đông bị chi phối. Nếu quan sát, chúng ta có thể thấy tâm lý bầy đàn thể hiện trong cuộc sống hàng ngày cũng như các hoạt động kinh tế khi chúng ta “chạy theo phong trào” đầu tư chứng khoán(2006-2007), đầu tư vàng, bất động sản tạo ra các bong bóng tài sản.

Bị chi phối bởi các phản ứng cảm xúc như lòng tham và sợ hãi, các nhà đầu tư có thể tham gia mua và bán cổ phiếu một cách điên cuồng, tạo ra những bong bóng kinh tế và làm sụp đổ thị trường chứng khoán. Tâm lý bầy đàn xuất hiện ở hầu hết các thị trường mới nổi thậm chí ngay cả ở các thị trường phát triển thì vẫn có những giai đoạn tồn tại tâm lý bầy đàn. Lịch sử kinh tế thế giới đã chứng kiến nhiều vụ nổ bong bóng và khủng hoảng như khủng hoảng bất động sản Florida- Mỹ (1920-1922), đại suy thoái thế giới 1929, khủng hoảng 1987, Khủng hoảng tài chính châu Á 1997, khủng hoảng dotcom, tất cả đều do tâm lý bầy đàn gây nên. Do đó việc nghiên cứu tâm lý bầy đàn có tác dụng rất tích cực nhằm nhận biết và hạn chế những rủi ro trong các hoạt động kinh tế nói chung và chứng khoán nói riêng.

Áp dụng riêng cho thị trường chứng khoán, qua những khảo nghiệm thực thế, chúng tôi cho rằng tâm lý bầy đàn của thị trường thường thể hiện qua 16 cung bậc cảm xúc qua đó chi phối hành động của giới đầu tư.

Tâm lý của nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán từng được nhắc đến qua câu nói nổi tiếng của Sir.John Templeton đó là: “Thị trường đầu cơ sinh ra trong sự ảm đạm, lớn lên bằng sự hoài nghi, phát triển nhờ sự lạc quan và chết bởi sự thỏa mãn”.

Những chu kỳ tâm lý đó phần nào thể hiện rất rõ trên TTCK Việt Nam trong thời gian qua

Nhận diện thị trường chứng khoán qua tâm lý thị trường

Thị trường chứng khoán Việt Nam đã trải qua một chu kỳ tâm lý hoàn chỉnh trong giai đoạn từ 2005-2009 và đang cho thấy manh nha bắt đầu một chu kỳ vòng tuần hoàn mới. Vì sai lầm của nhà đầu tư luôn lặp lại do đó chung tôi nhận thấy giai đoạn hiện tại, thị trường đang trong quá trình biểu hiện giai đoạn đầu của một chu kỳ tâm lý mới.

Giai đoạn manh nha này chúng tôi cho rằng đang ở mức Nghi ngờ đến Hy vọng biểu hiện của hai giai đoạn đó như sau:

Giai đoạn nghi ngờ: Đây là giai đoạn manh nha của thị trường và hầu hết nhà đầu tư vẫn hoài nghi về khả năng hồi phục của thị trường trong ngắn hạn. Nhà đầu tư có tín hiệu quan tâm trở lại thị trường nhưng tâm lý thận trọng bao trùm. Dòng tiền mang tính chất thăm dò do thị trường chưa được củng cố bởi những yếu tố tích cực từ kinh tế. Biểu hiện:

  • Kinh tế vĩ mô chưa có nhiều cải thiện
  • Nợ xấu hệ thống ngân hàng gia tăng và chưa có giải pháp rõ ràng
  • Thị trường bất động sản trầm lắng và giảm giá
  • Lãi suất còn duy trì ở mức tương đối cao và tiếp cận vẫn còn khó khăn
  • Các chính sách định hướng vĩ mô chưa rõ ràng và cụ thể.
  • Media:Thông tin về giải thể, thất nghiệp, vỡ nợ nhiều…
  • Thị trường thanh khoản cải thiện và bắt đầu tín hiệu tăng trong nghi ngờ

Giai đoạn Hy vọng: Đây là giai đoạn tâm lý kỳ vọng sự phục hồi của thị trường vừa qua sẽ còn tiếp diễn. Sự quan tâm bắt đầu dần trở lại ở một số bộ phận nhà đầu tư. Tâm lý thị trường trở nên tích cực hơn khi đón nhận nhiều thông tin hỗ trợ. Biểu hiện:

  • Kinh tế vĩ mô có những chuyển biến về chính sách tích cực hơn
  • Lợi nhuận của doanh nghiệp bắt đầu cải thiện/hồi phục
  • Thị trường chứng khoán bắt đầu có nhịp hồi phục tốt về cả điểm số và thanh khoản.
  • Tâm lý thị trường được cải thiện rõ rệt và bắt đầu có kỳ vọng cho sự hồi phục tiếp theo.
  • Media về TTCK bắt đầu truyền thông về các chuyển biến tích cực hơn của thị trường cũng như kinh tế.

Với những biểu hiện diễn ra trong thời gian qua, chúng tôi cho rằng tâm lý thị trường đang dao động giữa vùng  nghi ngờ và đang trong giai đoạn đi vào vùng hy vọng với những biểu hiện ban đầu nhưng chưa đầy đủ. Nếu giai đoạn này tiếp tục diễn ra đúng như dự kiến, khả năng đây chính là giai đoạn tâm lý đám đông cho thấy có thể gia tăng nắm giữ cổ phiếu tốt nhất theo chu kỳ trên. Với những chính sách hỗ trợ thị trường chứng khoán, bất động sản trong năm nay, chúng tôi cho rằng nợ xấu dần dần sẽ được giải quyết. Lãi suất trong xu hướng giảm và khả năng tiếp cận vốn trong năm 2013 sẽ tăng lên tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp do đó lợi nhuận sẽ sớm hồi phục trở lại. Nhịp hồi phục của thị trường chứng khoán về cả thanh khoản lẫn điểm số đang tạo ra hy vọng một năm tăng trưởng mạnh của thị trường sau khi kinh tế chạm đáy trong năm 2012.

Nguồn:  http://yestoc.com/nhan-dien-thi-truong-chung-khoan-qua-tam-ly-thi-truong/

ĐỂ LẠI BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here